قراره چی بدونیم؟
شاید فکر کنی فشار خون بالا فقط مشکل سالمندس، اما واقعیت اینه که خیلی از آدمها از چهلسالگی به بعد با این مشکل دستوپنجه نرم میکنن، بدون اینکه خودشون بدونن!
فشار خون بالا، یا همون قاتل خاموش، میتونه سالها توی بدن بمونه و هیچ علامتی نده، ولی یواشیواش به قلب، مغز، کلیه و حتی چشم آسیب بزنه.
توی این مقاله قراره با زبان ساده و علمی بگیم که چرا فشار خون بالا در میانسالی مهمه، چه خطراتی داره، و چطور میشه جلوشو گرفت.
فشار خون یعنی نیرویی که خون به دیواره رگها وارد میکنه. این فشار اگه از یه حدی بیشتر باشه، بهش میگن "فشار خون بالا".
عدد نرمال فشار خون باید حدود ۱۲۰ روی ۸۰ باشه.
وقتی عدد بالا (سیستولیک) بیشتر از ۱۳۰ بشه یا عدد پایین (دیاستولیک) بالای ۸۰ باشه، میگیم فشار خونت بالا رفته.
بین سنین ۴۰ تا ۶۰ سالگی بدن آدم شروع میکنه به تغییرات جدی:
به گزارش American Heart Association، نزدیک به ۵۰٪ افراد بین ۴۰ تا ۵۹ سال در دنیا دچار فشار خون بالا هستن، ولی خیلیهاشون خبر ندارن!
ایراد اصلی فشار خون بالا اینه که معمولاً علامت نداره. ولی بعضیها ممکنه این علائم رو حس کنن:
ولی یادت باشه، خیلیها هیچکدوم از اینا رو هم ندارن، برای همین باید فشار خون بهصورت منظم اندازهگیری بشه.
۱. سکته مغزی
فشار خون بالا باعث میشه رگهای مغز آسیب ببینن یا پاره بشن. نتیجه؟ سکته مغزی که میتونه فلج، مشکل حرف زدن یا حتی مرگ بهدنبال داشته باشه.
۲. حمله قلبی
وقتی رگهای قلب تحت فشار باشن، خونرسانی ضعیف میشه. این یعنی قلب کمتر اکسیژن میگیره و ممکنه دچار سکته قلبی بشی.
۳. نارسایی کلیه
فشار بالا به مرور باعث از کار افتادن کلیهها میشه. بیمار مجبور میشه دیالیز کنه یا حتی پیوند کلیه انجام بده.
۴. مشکلات بینایی
فشار بالا میتونه رگهای چشم رو آسیب بزنه و باعث تاری دید، خونریزی چشم و حتی نابینایی بشه.
۵. زوال عقل
تحقیقات نشون داده که فشار خون بالا ارتباط مستقیم با کاهش حافظه، تمرکز و حتی آلزایمر داره.
بدن خانمها به دلایل هورمونی، مخصوصاً بعد از یائسگی ، بیشتر مستعد فشار خون بالاست. تغییرات استروژن باعث میشه رگها کمتر انعطافپذیر باشن.
ضمن اینکه بعضی قرصهای جلوگیری از بارداری هم ممکنه فشار خون رو بالا ببرن.
۱. تغذیه مناسب
۲. ورزش منظم
حداقل ۳۰ دقیقه پیادهروی سریع در روز میتونه تاثیر زیادی داشته باشه.
۳. کاهش استرس
یوگا، مدیتیشن، تنفس عمیق یا حتی گوش دادن به موسیقی ملایم خیلی میتونه موثر باشه.
۴. خواب کافی
بین ۷ تا ۸ ساعت خواب شبانه لازمه. بیخوابی میتونه فشار رو بالا ببره.
۵. ترک سیگار و کاهش مصرف کافئین
اگه بهموقع متوجه بشی و سبک زندگیت رو عوض کنی، در بعضی موارد میشه بدون دارو فشار رو کنترل کرد.
ولی اگه دیر بجنبی، ممکنه نیاز به داروهای دائم پیدا کنی. پس زودتر دستبهکار شو.
تو مقالهای که سال ۲۰۲۴ در The Lancet منتشر شد، گفته شده که شروع کنترل فشار خون از دهه چهارم زندگی میتونه خطر سکته مغزی رو تا ۴۵٪ کاهش بده.
همچنین، مطالعهی دیگهای توی JAMA نشون داده زنانی که فشار خونشون از ۱۳۰ بالاتره، در مقایسه با خانمهایی که فشار نرمال دارن، بیشتر در معرض زوال عقل قرار دارن.
فشار خون بالا یه چیزیه که اگه بهش بیتوجهی کنی، میتونه بدترین پیامدها رو برات داشته باشه، ولی اگه به موقع بشناسیش و سبک زندگیت رو تغییر بدی، کاملاً قابل کنترله.
بهترین کار اینه که از همین حالا، مخصوصاً اگه وارد میانسالی شدی، فشار خونتو هر چند وقت یهبار چک کنی، از نمک و استرس فاصله بگیری و با تحرک و تغذیه درست، زندگی سالمتری داشته باشی.
پاسخ ها