برای پاسخ به این سوال معمولا دو روش وجود دارد: از طریق پرسش از دوستان و اشنایان به ما مرکز مشاوره روانشناسی معرفی میشود یا در موتور های جستجو مانند گوگل عبارت کلینیک روانشناسی را سرچ میکنیم و با لیستی از اسامی کلینیک ها (کلینیک روانشناسی کودکان، مرکز مشاوره ، مرکز مشاوره ازدواج …) روبرو میشویم. در حالت اول وقتی که شخصی مستقیما اسم کلینیک روانشناسی را به ما میگوید باید ببینیم از چه کانال هایی میتوانیم مشخصات و اطلاعات کلینیک معرفی شده را داشته باشیم.
کافیست اسم کلینیک روانشناسی را اول در گوگل سرچ کنیم، ببینیم آیا سایت دارند یا نه. در قدم دوم در شبکه اجتماعی ای که انتظار داریم کلینیک مورد نظر صفحه داشته باشد (مانند اینستگرام) اسم کلینیک را جستجو میکنیم. اصولا داشتن سایت و صفحات شبکه اجتماعی فعال میتواند نشان دهندهی پویایی اون مجموعه باشد. البته این موضوع را هم باید بگوییم که داشتن سایت و صفحه اینستاگرام در صورتی که فعال نباشد و فقط اسمی با چند محتوای قدیمی داشته باشد به عنوان یک نکته منفی دیده میشود. اینکه در سایت یا صفحه شبکه های اجتماعیشان دنبال چی باشیم را در ادامه توضیح خواهم داد.
در ابتدا باید ببینیم کلینکی که میخواهیم در موردش اطلاعات کسب کنیم ایا مجوز قانونی دارد؟ مرجع صدور مجوز جهت داشتن کلینیک روانشناسی در تهران یا هر شهر دیگر در ایران، سازمان نظام روانشناسی و سازمان بهزیستی میباشند. پس توقع میرود کلینیک مورد نظر از یکی از این دو سازمان مجوز داشته باشد. در غیر این صورت کلینیک غیر قانونی میباشد. در مورد اینکه چرا نباید به کلینیک های غیر قانونی مراجعه کنیم در مقالهای دیگر باید صحبت کرد.
این مورد باید در سایت یا صفحه رسمی شبکه اجتماعی کلینیک مورد نظر مشخص شده باشد. پس به صورت خلاصه:
در قدم بعد باید دید اعضا و یا کادر درمانی کلینیک چه کسانی هستند؟ کارشناسی ارشد یا دکتری در حوزه مرتبط دارن؟ این نکته را باید بدونیم که ممکنه درمانگر شما در مواردی مجبور به ارجاع شما به سایر تخصص های مرتبط شود.
برای مثال درمانگر شما تشخیص میدهد برای تکمیل فرایند درمانی شما را به متخصص روانپزشک ارجاع دهد تا با دریافت دارو فرایند درمانی تکلیل و یا ادامه پیدا کند. در یک کلینیک خوب توقع میرود اعضا با تخصص های متنوع حضور داشته باشن که شامل تخصص های مرتبط با رشته روانشناسی حضور داشته باشند.
اگر هر یک از تخصص های مورد نیاز در کلینیک نباشند شما باید به کلینیک دیگه ای مراجعه کنید که این کار باعث صرف زمان و هزینه برای شما میشود. به طور معمول ترکیب یک تیم کامل برای یک کلینیک میتواند اینچنین باشد:
• حوزه روانشناسی شامل، فردی، زوج و خانواده، کودک و نوجوان و …
• دارا بودن روانپزشک
• دارا بودن روانسنج جهت تکمیل پروسه تخصصی آزمون های روان شناسی
مراجعه به کلینیک در اصل جهت انجام مشاوره با یک درمانگر صورت میگیرد. اعضای کلینیک که کار درمانی را انجام میدهند رزومه و مدارک تخصصی شان باید مشخص باشد. رزومه حرفه ای افراد به ما کمک میکند تا بتوانیم درمانگری که مد نظرمون است را با شناخت بهتری انتخاب کنیم.
البته بدیهی است که بهترین مرکز روانشناسی یا بهترین مرکز مشاوره خانواده در تهران هم باید رزومه متخصصان خود را در معرض دید قرار دهند. اگر این کار را نکردهاند یا به این موضوع بی توجه بودهاند یا متخصصان آنها رزومهی خاصی ندارند که در معرض دید قرار داده شود.
فراموش نکنیم در صورتی که شما درمانگر خودتان را انتخاب کنید، این کار توسط منشی کلینیک صورت میگیرد که جلوتر این موضوع را بررسی میکنیم.
تنها با دیدن رزومه متنی یک فرد نمیتوانیم انتخاب کنیم سراغ کدام یک از درمانگر ها بریم. با دیدن فیلم هایی از درمانگر میتوانیم با لحن صحبت کردن، مهارت در انتقال موضوع و … آشنا بشیم و بتوانیم یک گام قبل از اولین جلسه مشاوره انتخاب کنیم آیا این مدل لحن و شیوه درمانگر برای ما قابل قبول است یا خیر. این نکته بسیار دیده شده است که مراجع بنا بر دلایل شخصی با این موضوع کنار نیامده و باعث توقف مراجعه به درمانگر شده است. توقع میرود در سایت یا شبکه های اجتماعی کلینیک، فیلم هایی برای نمونه از درمانگرها وجود داشته باشد.
بعد از انتخاب با توجه به آنچه تا کنون گفته شد حالا باید فرایند های مربوط به نوبت گیری را بررسی کنیم. به طور معمول باید با آن مرکز تماس تلفنی برقرار کرد. یک وب سایت بروز یا اطلاعات تماس در صفحه شبکه های اجتماعی اینجا به کمک ما خواهد آمد.
• آیا اپراتور کلینیک پاسخگو است؟
ایا بلافاصله بعد از اولین تماس موفق به ارتباط با اپراتور کلینیک میشوید؟ سرعت و در دسترس بودن اپراتور پاسخگو یکی از پارامتر های مهم در نمره دادن به یک کلینیک خوب میباشد.
• اپراتور دانش کافی برای راهنمایی شما دارد؟
مراجع به تنهایی توان انتخاب درمانگر متخصص را ندارد و در اولین قدم باید توسط اپراتور که اطلاعات اولیه روانشناسی داشته باشد راهنمایی شود و اطلاعات مورد نیاز را در اختیار مراجع قرار دهد. در غیر این صورت ممکن است وقت و پول مراجع از بین برود.
• چه زمانی به شما نوبت میرسد؟
یک هفته یا سه ماه؟ خیلی از مواقع برای مشاوره از اشخاصی گفته میشود که اولین نوبت چند ماه دیگه خالی میشود! چند روز تا ۱ هفته انتظار برای دریافت خدمات مشاورهای طبیعی است و زیاد به حساب نمیاد.
قیمت
از اونجایی که جلسات مشاوره معمولا ختم به ۱ جلسه نمیشود، هزینهی مشاوره برای مراجعان بسیار اهمیت دارد. آیا در کلینیک مورد نظر تنها مشاوران با نرخ بالا حضور دارن یا امکان مشاوره با قیمت های مختلف وجود دارد؟ در کنار نرخ مصوب هزینه روانشناسی مشاورین با توجه به تجربه و تخصص قیمت های متفاوتی دارند.
در آخر ایا اپراتور پاسخگو با صبر و حوصله در مورد تمامی موارد اطلاعات کافی در اختیارتون قرار داد؟
موقعیت
حالا میخواهیم موقعیت جغرافیایی و دسترسی یک کلینیک را بررسی کنیم.
• چه مقدار از کلینیک مورد نظر فاصله دارم؟
اگر قرار باشد محل زندگی یا کار شما شرق تهران و محل کلینک غرب تهران باشد و در ساعت ۱۸ یک ساعت وقت مشاوره داشته باشید، برای این کار نصف روز باید برای این موضوع وقت صرف کنید. انتخاب یک کلینیک در نزدیکی محل زندگی یا کار کمک میکند راحتتر بتوانید جلسات مشاوره را ادامه بدید.
• جای پارک دارد؟
کلینیک در خیابان شلوغی که جای پارک ندارد برای مراجعینی که با وسیله شخصی مراجعه میکنند مثل یک کابوس میماند! ۲ ساعت مرخصی برای انجام مشاوره که نصفش را شاید مجبور بشوید دنبال جای پارک در یک خیابان دیگر باشید.
• دسترسی با حمل و نقل عمومی دارد؟
اگر تصمیم داشته باشید با حمل و نقل عمومی به کلینیک مراجعه کنید، نزدیک بودن به مراکزی مانند مترو، ایستگاه اتوبوس را مورد توجه قرار بدید وگرنه باید وقت بیشتری برای این مورد بذارید.
ساعات کاری
برای انجام مشاوره چه ساعت های جهت دریافت نوبت وجود دارد؟ بعد از ساعات اداری یا صبح ؟ اگر امکان دریافت مرخصی را ندارید روز های تعطیل چطور؟ تنوع در در دسترس بودن انجام مشاوره در ساعت هایی که محدود نباشند برای مراجعین امتیاز بزرگی محسوب میشود.
امکان برگزاری جلسه مشاوره به صورت آنلاین وجود دارد؟
امکان برگزاری جلسه مشاوره به صورت آنلاین چه به صورت تصویری چه صوتی امتیاز بزرگی است که باعث صرف جویی در وقت و زمان مراجعان میشود.
این دلایل گاهی اوقات یا باعث انصراف از گرفتن مشاوره یا ادامه ندادن به دلیل سخت شدن شرایط میشود.
محل مشاوره
انتظار جهت شروع جلسه مشاوره در بیشتر مواقع عضوی جدا نشدنی از این فرایند است.
فضایی مناسب با رعایت حریم خصوصی برای انتطار وجود دارد؟
انتظار جهت شروع جلسه مشاوره در بیشتر مواقع عضوی جدا نشدنی از این فرایند است. موجود بودن صندلی انتظار به اندازه کافی باعث میشود اگر حالتان خوب نیست و دوست دارید حریم شخیصتان حفظ شود با فاصله منتظر باشید.
امکانات رفاهی داره ؟
فراهم بودن امکانات رفاهی اولیه مانند اب اشامیدنی سرد و گرم به همراه نوشیدنیهای فوری میتواند فرایند انتظار را برای شما سادهتر کند.
از اتاق مشاوره صدایی بیرون نمیآید؟
در یک کلینیک روانشناسی خوب حریم شخصی افراد حفظ میشود. برای نمونه خارج و وارد شدن صدا از اتاق جلسات مشاوره حس امنیت را از مراجعین میگیرد.
راحت و قابل تحمل باشد و احساس امنیت و آرامش را به مراجع القا کند.
پاسخ ها