در صنعت فرآوری مواد غذایی، حفظ ارزش ذاتی مواد اولیه بهعنوان چالشی بزرگ در مقابل افزایش بازده تولید قرار دارد. در این میان، تولید کره مغزها و دانههای روغنی مانند کره بادامزمینی، بادام، فندق و کنجد، نیازمند فناوریای است که بتواند این تعادل را بهصورت بهینه مدیریت کند. **دستگاه کرهگیری بکر دانه**، با تمرکز بر فلسفه «حداقل فرآوری، حداکثر حفظ خواص»، پاسخی نوین به این نیاز است. این دستگاهها نهتنها برای تولید کره، بلکه بهعنوان نمادی از رویکرد بازگشت به اصالت مواد غذایی و سلامتمحوری در صنعت غذا مطرح هستند. این مقاله به بررسی اصول طراحی، مکانیسم عملکرد، انواع و مزایای دستگاههای کرهگیری بکر دانه میپردازد.
اصطلاح «بکر» در این فناوری، به فرآیند حداقلی اشاره دارد که در آن دانههای روغنی با کمترین دستکاری و بدون افزودن مواد شیمیایی، نگهدارنده یا حتی حرارتدهی نامناسب، به کره تبدیل میشوند. هدف اصلی، حفظ ترکیبات زیستفعال، آنزیمهای طبیعی، ویتامینهای حساس به حرارت و طعم اصیل دانه است. دستگاه کرهگیری بکر دانه، برخلاف خطوط تولید صنعتی بزرگ که ممکن است از حرارت بالا برای افزایش بازده یا از روغنهای هیدروژنه برای پایدارسازی بافت استفاده کنند، بر **پرس سرد (Cold Grinding)** و **همگنسازی مکانیکی خالص** تکیه دارد.
### ۱. دستگاههای آسیاب سنگی با کنترل دمای پیشرفته
پیشرفتهترین نوع این دستگاهها از سیستم **آسیاب سنگی عمودی یا افقی** بهره میبرند. در این سیستم، دانهها بین دو سنگ طبیعی (معمولاً گرانیت) که با سرعت کم و کنترلشده میچرخند، آسیاب میشوند. سرعت کم و اصطکاک کنترلشده، باعث تولید حداقل حرارت (معمولاً زیر ۴۵ درجه سانتیگراد) میشود. این دستگاهها اغلب مجهز به **سیستم خنککننده اکتیو** (کویلهای آبگرد یا سیستم تبریدی) هستند تا دمای سنگها و محفظه آسیاب بهطور پیوسته تنظیم شود. کره تولیدشده با این روش، دارای بالاترین کیفیت تغذیهای، عطر و طعم کاملاً طبیعی و بافتی ابریشمی است.
### ۲. دستگاههای پرس پیچی (مارپیچ) با طراحی ویژه
این دستگاهها شبیه به اکسترودرهای معمولی هستند، اما با مهندسی متفاوت. **مارپیچ (Screw)** در این دستگاهها با شیب ملایمتر و سرعت دور کم طراحی شده تا فشار وارد بر دانهها بهتدریج افزایش یابد و حرارت ناشی از اصطکاک به حداقل برسد. جنس مارپیچ و بدنه از فولاد ضدزنگ درجه غذایی و با پرداخت سطحی عالی است تا از هرگونه آلودگی شیمیایی جلوگیری شود. برخی مدلها قابلیت **تنظیم شکاف مارپیچ** را دارند تا برای دانههای مختلف (بادامزمینی، کنجد، بادام) بهینهسازی شوند.
### ۳. دستگاههای ترکیبی (هیبرید)
این نسل جدید، تلفیقی از فناوریهای مختلف برای بهبود کیفیت و کارایی است. برای مثال، از **پیشخنککننده دانهها** قبل از ورود به آسیاب، **سیستم آسیاب دو مرحلهای** (خردکردن درشت و سپس آسیاب نرم) و یا حتی **همگنسازی تحت خلاء** برای حذف حبابهای هوا و افزایش ماندگاری استفاده میکند. کنترل تمام پارامترها از طریق یک **پنل کنترل دیجیتال (PLC)** انجام میشود.
* **سیستم کنترل دمای دقیق:** مهمترین جزء تمایزدهنده. شامل سنسورهای حساس دما، سیستم خنککننده قوی و عایقبندی حرارتی عالی.
* **موتور با گشتاور بالا و سرعت متغیر:** موتورهایی که بتوانند در سرعتهای بسیار پایین نیز گشتاور کافی برای آسیاب دانههای سفت را تأمین کنند.
* **مواد سازنده کاملاً بهداشتی:** استفاده از فولاد ضدزنگ **۳۱۶L** برای بخشهای در تماس با غذا که در برابر اسیدهای چرب مقاومتر است.
* **طراحی برای شستشوی آسان (CIP):** تمام سطوح داخلی صیقلی و بدون درز هستند تا بقایای مواد در آنها باقی نماند.
* **عدم وجود سیستم حرارتی فعال:** برخلاف دستگاههای پرس گرم، فاقد هرگونه المنت یا مشعل برای حرارتدهی عمدی هستند.
۱. **انتخاب و آمادهسازی دانه:** استفاده از دانههای ارگانیک، سالم و با رطوبت استاندارد. ممکن است فرآیند **برشتهکاری ملایم و کنترلشده** (در دمای پایین) تنها برای ایجاد عطر انجام شود.
۲. **آسیاب سرد:** هسته اصلی فرآیند. دانهها در دستگاه وارد شده و تحت فشار و برش مکانیکی، روغن طبیعی خود را آزاد میکنند.
۳. **همگنسازی:** خمیر اولیه برای دستیابی به بافت کاملاً یکنواخت، ممکن است چندین بار در چرخه آسیاب گردش داده شود.
۴. **بستهبندی در شرایط خاص:** کره تولیدشده، اغلب مستعد اکسیداسیون است. بنابراین بستهبندی در ظروف تیره، تحت گاز بیاثر (نیتروژن) یا خلاء جزئی انجام میشود.
* **تولید محصولی با برچسب «تمیز»:** فاقد افزودنیهای مصنوعی، شکر اضافه، روغنهای هیدروژنه و نگهدارنده.
* **حفظ ریزمغذیها:** ویتامینهای E، B، آنتیاکسیدانها و آنزیمهای طبیعی به طور کامل حفظ میشوند.
* **طعم و عطر اصیل:** طعم واقعی و منحصربهفرد هر دانه بدون تحریف ارائه میشود.
* **ایمنی برای آلرژنها:** امکان تولید در خطوط مجزا برای جلوگیری از آلودگی متقاطع.
* **انعطافپذیری بالا:** توانایی تولید کره از هر نوع دانه روغنی با تنظیمات جزئی.
## یک پاراگراف در مورد فواید کره بادامزمینی
کره بادامزمینی طبیعی تولیدشده با روشهای بکر، فراتر از یک خوراکی خوشمزه، یک **سوپرفود مغذی و انرژیزا** محسوب میشود. این کره منبع غنی **پروتئین گیاهی کامل** است که برای ساخت و ترمیم بافتهای بدن و ایجاد سیری پایدار ضروری میباشد. چربیهای غالب آن از نوع **چربیهای غیراشباع مفید برای قلب** هستند که به کاهش کلسترول بد (LDL) و حفظ سلامت عروق کمک میکنند. وجود مقادیر قابلتوجه **فیبر غذایی** به بهبود عملکرد گوارش و تنظیم قند خون یاری میرساند. کره بادامزمینی سرشار از **ویتامین E** (یک آنتیاکسیدان قوی)، **نیاسین (B3)**، **منیزیم** (برای سلامت عضلات و اعصاب)، **فسفر** و **پتاسیم** است. همچنین، ترکیبات گیاهی ارزشمندی مانند **رسوراترول** و **فیتواسترولها** در آن وجود دارد که خواص ضدالتهابی و محافظتی دارند. مصرف متعادل آن میتواند به مدیریت وزن، تأمین انرژی پایدار و پشتیبانی از سلامت کلی بدن کمک شایانی کند، به شرطی که از نوع طبیعی و فاقد افزودنیهای مضر انتخاب شود.
## جمعبندی و آیندهنگری
دستگاه کرهگیری بکر دانه، تنها یک ماشین نیست؛ بلکه نماد یک **تحول نگرش در صنعت غذا** است. این فناوری پاسخگوی تقاضای رو به رشد مصرفکننده آگاه برای مواد غذایی فرآورینشده، شفاف و سالم است. آینده این صنعت به سمت **هوشمندسازی کامل** (با حسگرهای نظارت بر کیفیت لحظهای)، **افزایش بهرهوری انرژی** و **کاهش بیشتر ضایعات** حرکت خواهد کرد. برای تولیدکنندگانی که به کیفیت، اصالت و سلامت محصول خود متعهد هستند، سرمایهگذاری در این فناوری نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت استراتژیک در بازار رقابتی امروز به شمار میرود.
در آیدت،
فایلهای
خود را به فروش بگذارید و یا
مقالاتتان
را منتشر کنید👋
پاسخ ها