پروتکل «IPv۶» اینترنت هنوز قطع است

بر اساس داده‌های منتشرشده از سوی سرویس‌های پایش فنی جهانی، پروتکل IPv۶ در شبکه اینترنت کشور همچنان در وضعیت محدود باقی مانده است، در حالی که بخشی از سرویس‌های اینترنتی کشور به حالت عادی بازگشته‌اند.

به گزارش ایسنا، از روز ۱۸ دی ماه قطعی گسترده‌ای در اینترنت کشور رخ داد که بخش مهمی از آن مربوط به یک فناوری به نام IPv۶ بود که هنوز به طور کامل وصل نشده است.

بر اساس گزارش شرکت‌های بین‌المللی پایش اینترنت مانند Cloudflare و Kentik، بعدازظهر روز ۱۸ دی، حدود ۹۸ درصد از یک نوع اتصال اینترنتی به نام IPv۶ قطع شد.

طبق گزارش Cloudflare، فضای آدرس‌دهی IPv۶ اعلام‌شده توسط شبکه‌های ایرانی از بیش از ۴۸ میلیون بلوک به حدود ۷۳۷ هزار بلوک کاهش یافته و سهم ترافیک IPv۶ از حدود ۱۲ درصد به ۱.۸ درصد سقوط کرده است.

اگرچه گزارش‌ها نشان می‌دهند که بخشی از دسترسی‌های اینترنتی در تاریخ ۸ بهمن (۲۸ ژانویه) بازگشته‌اند اما داده‌های فنی منتشرشده از سوی سازمان‌های پایش بین‌المللی هنوز بازگشت کامل پروتکل IPv۶ را تأیید نکرده‌اند.

IPv۶ چیست و چرا مهم است؟

برای اینکه اینترنت کار کند، هر دستگاه متصل به شبکه (چه کامپیوتر، چه گوشی، چه سرور) نیاز به یک آدرس منحصربه‌فرد دارد - دقیقاً مثل شماره تلفن یا آدرس پستی.

در ابتدای اینترنت، یک سیستم آدرس‌دهی به نام IPv۴ طراحی شد که می‌توانست حدود ۴.۳ میلیارد آدرس منحصربه‌فرد ایجاد کند. در دهه ۱۹۸۰ این تعداد کافی به نظر می‌رسید، اما با رشد سریع اینترنت، در سال ۲۰۱۱، سازمان جهانی تخصیص آدرس اینترنت (IANA) اعلام کرد که آخرین بلوک‌های آدرس IPv۴ تمام شده است.

به همین دلیل، از دهه ۱۹۹۰ کار روی نسل جدیدی از سیستم آدرس‌دهی آغاز شد که نام آن IPv۶ گذاشته شد. این پروتکل جدید می‌تواند تعداد تقریباً نامحدودی آدرس ایجاد کند - دقیق‌تر بگوییم حدود ۳۴۰ میلیارد میلیارد میلیارد میلیارد آدرس!

بر اساس آمار اوایل سال ۲۰۲۵، پذیرش جهانی IPv۶ کمی بیش از ۴۳ درصد بوده است. البته این رقم در کشورهای مختلف متفاوت است:

فرانسه با ۸۰ درصد، آلمان با ۷۵ درصد و هند با ۷۴ درصد پیشروی این حوزه هستند و ایالات متحده کمی بیش از ۵۰ درصد دارد.

بر اساس داده‌های RIPE (سازمان مدیریت آدرس اینترنت)، نسبت پذیرش IPv۶ نسبت به IPv۴ در ایران حدود ۵ درصد بوده که این رقم بسیار پایین‌تر از میانگین جهانی ۴۳ درصد است. با این حال، در سال‌های اخیر تلاش‌هایی از سوی جامعه فنی کشور برای ترویج این پروتکل صورت گرفته است. گزارش‌ها نشان می‌دهد که نرخ پذیرش IPv۶ در کشور در سال‌های اخیر رشد خوبی داشته و برنامه‌ریزی‌هایی نیز برای استقرار بیشتر IPv۶ در اینترنت ایران اعلام شده بود. این روند رو به رشد نشان می‌داد که جامعه فنی کشور به اهمیت این فناوری برای توسعه زیرساخت‌های نوین دیجیتال واقف بوده است.